artikel

Branchecijfers laten zien waar ondernemerskansen liggen

Ondernemen 2935

Branchecijfers laten zien waar ondernemerskansen liggen

De opkomst van online en branchevreemde aanbieders, een kritischere consument en het oplopen van spanningen in de keten zorgen niet voor een dalende interesse in fietsen. Integendeel: nooit eerder was de omzet in de branche zo hoog, blijft het aandeel (dure) e-bikes groeien en biedt de verfijnde en hoogwaardige infrastructuur volop kansen voor fietsen als duurzaam transportmiddel. Wat zijn de kansen en wat zijn de bedreigingen voor fietsen in Nederland? En daarmee voor jouw tweewielerbedrijf. Deze cijfers helpen je keuzes te maken.

Totaal aantal fietsen stijgt

Het totaal aantal fietsen in Nederland is in de 21e eeuw met ruim 5 miljoen stuks gestegen. Rond de eeuwwisseling hadden we 17,8 miljoen fietsen in Nederland, in 2010 was dit aantal al opgelopen naar 20 miljoen. In 2018 steeg het aantal fietsen verder naar 22,9 miljoen.

Verkoop nieuwe fietsen: miljoen+

Al jarenlang worden in Nederland rond de miljoen fietsen verkocht, waarbij het economisch klimaat zichtbaar is in de aantallen. Maar ook technologische ontwikkelingen en de acceptatie van de e-bike spelen een rol in de verkoopcijfers. In 2015 daalden de verkopen onder de miljoen, met 2016 als absoluut dieptepunt (928.000). Ook in 2017 werd het miljoen niet gehaald (957.000), maar dat veranderde in 2018 toen weer 1.011.000 nieuwe fietsen werden verkocht.

Daling verkoop tweedehands fietsen

Het aandeel tweedehands fietsen daalt de laatste drie jaren, terwijl het de jaren ervoor nog aan een opmars bezig was. In 2018 ligt het percentage (34%) zelfs lager dan in 2011 en 2013 (39%).

Lees verder onder het kader.

Mobiliteit en de fiets

Het aandeel werkenden dat minimaal één keer per week de fiets pakt is stabiel gebleven in de periode 2012-2017, maar varieerde per regio van 43 tot 64 procent (2017). Het gebruik van de e-bike is tussen 2012 en 2017 licht gestegen.
Het ruimtebeslag van een rijdende fiets is 28 keer kleiner dan dat van een rijdende auto. Bovendien neemt een geparkeerde fiets tien keer minder ruimte in dan een geparkeerde auto. Ook is fietsen een goedkope manier van verplaatsen. De kosten van fietsgebruik variëren van 175 tot 300 euro per jaar. Ter vergelijking: autorijden kost 2.500-8.500 euro per jaar bij een gemiddeld jaarkilometrage.

Opkomst van de e-bikes; 40% marktaandeel

Dat de e-bike aan een opmars bezig is, blijkt ook overduidelijk uit de verkoopcijfers. Het aantal nieuw verkochte elektrische fietsen lag in 2012 nog op 175.000 stuks, maar steeg langzaam door tot 2017 toen er 297.000 e-bikes werden verkocht.
De klapper kwam in 2018 toen het aantal verkochte e-bikes fors steeg naar 409.000 stuks. In omzetaandeel steeg het aandeel elektrische fietsen van 17% in 2012, naar 28% in 2015 om in 2018 maar liefst 40% marktaandeel van alle nieuw verkochte fietsen op te eisen. De e-bike wordt voor steeds meer verschillende doelen ingezet, waarbij steeds meer varianten worden aangeboden.

Lees verder onder het kader.

Opbrengst: 68 cent aan maatschappelijke baten

De maatschappelijke effecten van een kilometer reizen door de stad per fiets levert per kilometer 68 eurocent aan maatschappelijke baten op, terwijl de auto de maatschappij 37 eurocent per kilometer kost en de bus 29 eurocent per kilometer. De jaarlijkse kosten voor infrastructuur per reizigerskilometer zijn voor de fiets 3 eurocent, voor de auto 10 eurocent, voor de bus 14 eurocent en voor de trein 18 eurocent.

Vakhandel herpakt zich

Haalde de vakhandel in de vorige eeuw nog marktaandelen van rond de 80 procent, in 2012 is dit aantal fors gedaald (66%). De jaren erna herpakte de vakhandel zich, waarbij in 2014 een aandeel van 71% werd behaald en in 2016 dit percentage verder steeg naar 76%. In 2017 was het aandeel 79%, maar dit aandeel kon het jaar erna niet worden volgehouden: de vakhandel kwam toen uit op 76%.

Nieuwe fiets gemiddeld 1.207 euro

De prijs van een fiets is in de Nederlandse vakhandel traditioneel hoger dan in omliggende landen. Werd in 2012 nog gemiddeld 724 euro voor een fiets neergelegd, in 2016 was dit al meer dan duizend euro (1.010 euro) en in 2018 was de gemiddelde prijs zelfs gestegen naar 1.207 euro. De prijzen van nieuw verkochte fietsen lag in de vakhandel nog iets hoger: in 2012 was dit gemiddeld 964 euro, in 2016 1.091 euro en in 2018 werd gemiddeld 1.222 euro neergelegd voor een nieuwe fiets. En, heel opvallend: waar in 2003 nog een derde van de nieuwe fietsen goedkoper dan 300 euro was, is dit in 2018 gedaald naar 12 procent.

Speed pedelecs populair sinds 2014

De verkopen van de e-bikes met een hoge snelheid zijn grofweg op te delen in de periode voor en na 2017. In dat jaar besloot de overheid namelijk om de wet- en regelgeving aan te passen, onder andere door het verplicht invoeren van een kenteken, het verplicht dragen van een helm en het verbod om te rijden op het fietspad. Het betekende het voorlopige einde aan de groeicijfers in verkopen van deze high-speed fietsen. Was in 2013 een speed pedelec nog een relatief onbekend fenomeen met 171 verkochte fietsen, in 2014 ontdekte Nederland deze snelle fietsen: er werden er 2.373 van verkocht. In 2015 en 2016 steeg dit aantal door naar ruim 3.400 fietsen, met 2017 als voorlopig hoogtepunt 2017 waarin er 4.561 werden verkocht. In 2018 daalde de populariteit naar 2.844 nieuw verkochte e-speed fietsen.

Lees verder onder het kader.

Bedreigingen voor de branche

Hoewel de fietsenbranche in Nederland springlevend is en profiteert van de zonnige economie en de definitieve doorbraak van e-bikes, zijn er ook bedreigingen in de branche. Zo is de concurrentie van branchevreemde retailers de laatste jaren fors toegenomen, zorgt internet voor een goed geïnformeerde consument en blijft het aantal fietsenwinkels stijgen. Bovendien is het rendement van veel fietsenwinkels niet hoog genoeg om een eventuele daling van verkopen op te vangen.

Aantal tweewielerwinkels

Al jaren geven banken een negatieve prognose af voor het aantal tweewielerwinkels. Toch laten de cijfers een ander beeld zien: meer tweewielerwinkels openen hun deuren. Enige kanttekening hierbij is dat hierbij ook de gemengde bedrijven zijn meegeteld en dat er geen onderscheid wordt gemaakt tussen het type winkels, zoals werkplaatsen en servicepunten en traditionele winkels die zich voornamelijk richten op verkoop van nieuwe fietsen.

Omzet fietsenbranche groeit constant

Met name de opkomst van de relatief duurdere e-bikes heeft ervoor gezorgd dat de totaalomzet in de fietsenbranche in 2018 voor het eerst ruim boven de miljard euro uitkomt. De vakhandel is steeds afhankelijker van de verkoop van e-bikes. Vorig jaar werd er voor 823 miljoen euro aan elektrische fietsen verkocht: zo’n 67 procent van de totale omzet.

Fietsgebruik in Nederland

Ruim een kwart van alle verplaatsingen die Nederlanders maken gaat per fiets. Ruim één derde van alle fietskilometers is voor verplaatsingen in de vrije tijd. Het aantal afgelegde kilometers op de fiets is sinds 2005 met ongeveer 12% toegenomen. Dit komt omdat er meer mensen zijn gaan fietsen en door de toegenomen mobiliteit per persoon. Vooral in de stedelijke gebieden neemt het gebruik van de fiets toe.

De leeftijdsgroep tot 30 jaar zorgt er vooral voor dat het fietsgebruik naar en van scholen toeneemt. Ook voor vrijetijdsdoeleinden is deze groep ten opzichte van 2005 meer gebruik gaan maken van de fiets, waarschijnlijk omdat deze groep vooral in stedelijke gebieden woont.
Meer dan de helft van alle fietskilometers op elektrische fietsen wordt afgelegd voor vrijetijdsdoeleinden, zoals het recreatief toeren. Tussen 2013 en 2016 is er vooral een toename zichtbaar in het aandeel van de werkgerelateerde kilometers. Bij fietsen in de vrije tijd komt de helft van de groei voor rekening van de 60-plussers. Dit is te danken aan een verbeterde gezondheidssituatie en door de beschikbaarheid van de elektrische fiets.

Lees verder onder het kader.

13% werkgevers stimuleert fietsen

De rol van de werkgever om werknemers te laten fietsen kan beter: slechts 13% van de werkgevers stimuleert het gebruik van de (al dan niet elektrische) fiets in 2016. Een percentage dat lager is dan in 2014. De verwachting is dat dit vanaf 2020 positief beïnvloed gaat worden door de nieuwe regeling bij het ter beschikking stellen van een fiets van de zaak.

Fietsen is leuk én gezond

Door dagelijks met de fiets naar het werk te gaan, neemt het risico op voortijdig overlijden met 41% af. Volgens onderzoek associeert tweederde van de Nederlanders van 18 jaar en ouder fietsen met vreugde. Mensen die wandelend of fietsend naar het werk gaan zijn vaker tevreden, minder gestresst, meer ontspannen en beleven meer vrijheid dan mensen die dat met de auto doen. Fietsgebruik verbetert niet alleen de fysieke gezondheid maar hangt ook positief samen met mentale gezondheid en subjectief welbevinden.

Lees verder onder het kader.

Ondernemer maak keuzes!

Sterke punten in de branche zijn de bereidheid van consumenten om een hoog bedrag voor een fiets neer te leggen, de fietsvriendelijke infrastructuur van ons land en de kansen die vooral de e-bike biedt bij mobiliteitsoplossingen. Als ondernemer keuzes maken staat daarbij centraal: door te kiezen word je als ondernemer gekozen.

Fietsdiefstal

Er zijn geen exacte cijfers beschikbaar over het aantal fietsdiefstallen in Nederland. Dit heeft te maken met de manier waarop informatie wordt verzameld. In de integrale veiligheidsmonitor staan cijfers over het percentage per 100 inwoners dat fietsdiefstal ervaart.

Aangiften van fietsdiefstal daalt

Slechts van een minderheid van gestolen fietsen wordt aangifte gedaan. De bereidheid om aangifte te doen daalt waarschijnlijk harder dan het aantal slachtoffers van fietsdiefstal.

Fietsen en veiligheid: toename verkeersdoden

Van alle doden die in 2016 in het verkeer vielen, was 30% fietser (189). En hoewel het aantal verkeersdoden onder (e-)fietsers al drie jaar stabiel is, blijft de lange termijndaling (2005–2016) bij fietsers achter bij de daling onder inzittende van een auto. Het aantal ernstig gewonde fietsers is niet exact bekend, maar er lijkt wel sprake van een toename: in 2015 ging het om 63% van het totaal aantal ernstig verkeersgewonden (in aantal 13.000). Bij het grootste deel gaat het om ongevallen waar geen andere motorvoertuigen bij betrokken zijn.
Uit een recente studie blijkt dat de elektrische fiets niet gevaarlijker is dan een gewone fiets. Dat het aantal verkeersslachtoffers onder e-fietsers toeneemt komt vooral omdat er meer wordt gefietst door ouderen: een groep die een relatief grote kans heeft op een fietsongeval en die relatief kwetsbaar is als ze een ongeval hebben.

Bronnen: KIM fietsfeiten, RAI vereniging, Beter benutten, veiligheidsmonitor.


Deze artikelen helpen je ook om keuzes voor de toekomst te maken:

 

 

Reageer op dit artikel