artikel

Vierkante trapas van TA en schijfremnokkenvlak-frees van Cyclus

Werkplaats Premium 23

Vierkante trapas van TA en schijfremnokkenvlak-frees van Cyclus

In de rubriek Werkplaats beschrijft technisch auteur David Thörig deze maand een handige tool en een mooie component. De handige tool is afkomstig van Cyclus en is speciaal bedoeld voor de nabewerking van de verschillende montagevormen voor remklauwen. Dus zowel voor postmount als voor flat mount. Het Franse bedrijf TA levert een vierkante trapas. Voor sommigen nostalgie, voor anderen een elegante, lichtlopende oplossing.

Problemen bij afstellen en functioneren van de rem

De montagevlakken waarop de schijfrem bevestigt moet worden, komen niet altijd helemaal zuiver uit de fabriek. Het monteren van de remklauw hoeft dan niet direct een probleem op te leveren. De problemen ontstaan meestal pas bij het afstellen en het functioneren van de rem. Wanneer de twee nokken voor de schijfrem-montage niet optimaal vlak zijn of niet in lijn liggen, krijg je de remklauw nooit goed uitgelijnd met de remschijf. Een oneffenheid op de montagevlakken van de schijfremnokken zorgt ervoor dat de remklauw niet het maximale draagvlak van de vork of het achterframe krijgt tijdens het remmen. De oorzaak van rumoerige schijfremsystemen ligt dan ook vaak al in deze basis. Een klein restje lak kan er bijvoorbeeld al voor zorgen dat je de remklauw niet goed kunt monteren.

Door de overbrenging kunnen twee schijfremnokken tegelijkertijd vlak gefreesd worden.

Door de overbrenging kunnen twee schijfremnokken tegelijkertijd vlak gefreesd worden.

Postmount en flat mount

Sinds we schijfremmen op de fiets hebben, kun je twee verschillende montagevormen tegenkomen. Als eerste was er de international standard, waarbij de bevestigingsbouten in dezelfde richting als de naafassen worden gemonteerd. Bij alle moderne, sportieve frames gaat de voorkeur uit naar een montage waarbij de bevestiging haaks op de assen is gericht (postmount) Sinds kort zien we ook de ‘flat mount’ montage en de praktijk moet nog uitwijzen of deze pasvlakken altijd zuiver bij de frame- of vorkfabriek vandaan komen. De nieuwste Cyclus schijfremnokkenvlak-frees is echter bedoeld om de eerste twee montagemogelijkheden na te bewerken. Goed nieuws dus voor iedereen die even gewacht heeft met de aanschaf van een frees voor International Standard IS2000, want door een bijzonder mechanisme kan de schijfremnokken-frees van Cyclus ook haaks op de asrichting zijn werk doen.

Twee nokken tegelijkertijd

De eerste schijfremnokkenvlak-frezen hadden vaak maar één freesje, waardoor je met behulp van een aanslag moest gaan bepalen of de tweede nok na het frezen in lijn was gevlakt met de eerste. Dit is redelijk omslachtig, en bovendien niet altijd nauwkeurig. Met deze frees gaat het een stuk makkelijker. Standaard wordt deze frees geleverd met twee quick release-assen (100+135mm) om de nokken van vele voor en achter vorken te kunnen frezen. Voor 12mm en 15mm steekassen zijn er adapters die je als eerste plaatst op de originele steekassen, waarna je de frees over de adapter kan schuiven. Zodra het complete apparaat gefixeerd staat in de vork met de 2 freesjes op de nokken, is het slechts een kwestie van lichtjes draaien en duwen. De overbrenging in de schijfremnokkenvlak-frees zorgt ervoor dat beide freesjes tegelijkertijd draaien. Beide freesjes liggen tevens in lijn met elkaar zodat beide schijfremnok-vlakken uiteindelijk even vlak worden.

TA produceert hele hoogwaardige licht gewicht vierkante trapassen.

TA produceert hele hoogwaardige licht gewicht vierkante trapassen.

Wisselen naar IS2000

Het wisselen van de postmount positie naar de IS2000 positie of andersom gaat snel en er is geen gereedschap voor nodig. Pas op het moment dat je de freesjes een keer zou moeten verwisselen, heb je twee steeksleutels nodig. Dit onderhoud zal echter niet snel komen, want het vlakken van de schijfremnokken is in de regel geen zware verspanende bewerking. Het is meestal even kort wat oneffenheden weg poetsen, om de remklauw optimaal te kunnen monteren. Een schijfremnokkenvlak-frees zal met het nog steeds groeiende aantal schijfremmen een onmisbaar stuk gereedschap gaan worden voor de fietsenmaker.

Assen van topkwaliteit zeldzaam

In het sportieve topsegment heeft de vierkante trapas plaats moeten maken voor allerlei nieuwe trapas-varianten, zoals bijvoorbeeld BB30, PF92. Ondanks alle voordelen van de nieuwe trapassen, kleven er toch ook wat nadelen aan. Door die nadelen wordt nog weleens met weemoed teruggekeken naar vroeger. Een gemiddelde trapas-unit met vierkante as loopt immers heel licht en een levensduur van jaren is geen uitzondering. Niet voor niets is zo’n type trapas nog steeds de eerste keus voor talloze fietsen. De keuze in vierkante assen met BSA-draad is dan ook enorm, tot dat je op zoek gaat naar zo’n as van topkwaliteit.

Vierkante as van TA

Gelukkig biedt het Franse TA voor de liefhebbers van dit model trapas een oplossing. TA is natuurlijk bekend als specialist in kettingbladen voor de vervangingsmarkt. Daarnaast maken ze nog een paar mooie onderdelen meer. Hoogwaardige crankstellen en trapassen met de vertrouwde vierkante aansluiting zijn eigenlijk nooit verdwenen uit het TA-programma. De vierkante trapas is leverbaar in lengtes van 103 tot 122mm. De cups kunnen geleverd worden met BSA-draad, Italiaanse draad, of Franse draad. Door de cups in aluminium uit te voeren en een as die naar keuze in titanium of licht chroom molybdeen staal besteld kan worden, is dit een hele lichte trapas.

Oneindig vaak gereviseerd

De industrielagers van deze trapas kunnen vervangen worden, waardoor deze trapas oneindig vaak gereviseerd kan worden. Door de borgring op de linker stel cup stel je de lagers spanningsvrij op. Ook blijft de meest lichte loop gewaarborgd. Liefhebbers van een ‘klassieke’ look zullen ook zeer gelukkig worden van deze borgring. Zo’n moderne cartridge trapas zonder borgring en een grote opening aan de linkerkant blijft toch altijd een beetje incompleet ogen.

Reageer op dit artikel